Obilazak Soko grada

postanska marka soko grad

Poštanska marka „Soko grad“

Mada su par decenija bili zapostavljeni, utvrđeni gradovi iz srednjevekonog perioda se polako počinju više promovisati kao turistička ponuda. Postepeno im se sređuju prilazni putevi i zaustavlja se njihovo dalje propadanje. A radi se malo više na njihovoj promociji.

 

Soko grad je jedan od njih koji svojom istorijom i lokacijom se sigurno nalazi među onima sa najviše potencijala. Radi bolje zaštite i lakše promocije, cela okolina utvrđenja je proglašena predelom izuzetnih odlika. U cilju promocije je 2009 godine štampana i poštanska marka sa motivom tvrđave,  a kako je u pitanju mala serija veoma je zanimljiva filatelistima.

Istorija Soko grada

 

Lokacija je na dobrom mestu, tu su se utvrđenja podizala još od najranijih vremena. Međutim tek u periodu Rimskog carstva je za vreme cara Justinijana podignuto jače utvrđenje koje je imalo stalnu vojsku koja je boravila. Namena je bila kontrola granica sa severnim i istočnim teritorijama.

Panorama Soko grada

Panorama Soko grada

Stefan Nemanja se u njemu sukobio sa jereticima, tom prilikom je grad prilično oštećen, pa se pristupilo obnovi. Tokom vladavine Nemanjića je nekoliko puta dograđivan, međutim sa dolaskom Turaka je teško razrušen i napušten. Do tog rušenja je došlo tokom međusobnih borbi među Turcima.

Nakon toga nije obnavljan, ali su u njemu Austrougari držali magacin municije i oružija dok su taj kraj držali pod svojom komandom. Na taj način im je to bilo na relativno blizu, a nije moglo da ugrozi Sokobanju u slučaju nekih problema.

Kao spomenik od nacionalnog značaja je proglašen 1982 godine, pa se u tom periodu počinje sa zaštitom tvrđave. Povremeno se za ovo utvrđenje koristi naziv Sokolac.

Lokacija

 

Utvrđenje Soko Grad se nalazi na udaljenosti od oko 3 kilometra od Sokobanje, koja je dobila naziv po njemu.  Reka Moravica pravi polukrug oko uzvišenja na kom se nalazi tvrđava, pa je tako i izletište Lepterija veoma blozu. Peške se od izletišta do Soko Grada stiže za oko 20 minuta, a duž staze se nalaze klupe na kojima se može odmoriti.

Soko grad - ostaci zidina

Soko grad – ostaci zidina

Do Lepterije se može stići kolima, pa potom peške prema Soko Gradu, međutim priliko prilaska do njega i samoga obilaska treba biti veoma pažljiv jer nije baš sređen za turističke obilaske.

Samo utvrđenje se sastoji iz dve celine, donjeg i gornjeg grada, mada je realno najbolje sačuvana samo prva kula. Do te prve kule vodi i relativno sređena pešačka staza (mada se može još doterati), ali ostatak je malo nezgodniji za obilazak.

Pored izletišta  Lepterije u blizini se nalazi nekoliko zanimljivih lokacija koje se mogu posetiti u istom danu zbog svoje blizine.

Crkva posvećena Rođenju Presvete Bogorodice se nalazi se na oko 3 km od centra Sokobanje. Sadašnja crkva je sgrađena na temeljima jedne starije koja je na tom mestu bila u periodu 14 veka. Tu staru crkvu su podigli sinovi kneza Lazara Hrebeljanovića, a bila je porušena u periodu kad i Soko Grad.

Vidikovac je na putu prema Soko gradu, ali pre izletišta Lepterija. Sa Vidikovca se pruža veoma lep pogled, a tu se odmah nalazi i restoran.

Izvor Rujnik se nalazi u blizini puta kojim se ide do Soko Grada. Zgodno je mesto za pauzu tokom penjanja.

Hajduk Veljkova pećina uprkos svom nazivu nije prava pećina, ali je svakako prijatno mesto za obići i tu se može odmoriti.